امروز: یکشنبه 25 آذر 1397 برابر با 16 دسامبر 2018

آشوراده؛ قلب تپنده محیط زیست ایران

حامیان محیط زیست در همایش مردمی نجات آشوراده مطرح کردند:
آشوراده؛ قلب تپنده محیط زیست ایران

معصومه صالحی
همایش مردمی نجات آشوراده با حضور نمایندگان تشکل های محیط زیستی، دوستداران و فعالان عرصه محیط زیست و میراث فرهنگی در سالن اجتماعات نظامی گنجوی برگزار شد.
به گزارش خبرنگار "صدای ملت" این همایش مردمی برای نجات جزیره آشوراده و اعلام مخالفت با هرگونه واگذاری و لغو بی قید و شرط تفاهم نامه آشوراده برگزار شده بود که در پایان حامیان محیط زیست و شرکت کنندگان در این همایش با تجمع مقابل سازمان محیط زیست واقع در پارک پردیسان اعتراض خود را اعلام کردند.


*سایه شوم را از سر آشوراده برمی داریم
حامد پارسی مدیر روابط عمومی و سخنگوی ستاد مردمی نجات آشوراده (سمنا) در این همایش با بیان اینکه این ستاد طی یکی دو ماه اخیر و بعد از امضای تفاهم نامه نامیمون و نامبارک تغییر کاربری جزیره آشوراده تشکیل شده است گفت: این ستاد با پشتوانه 125 تشکل زیست محیطی مردمی با قدرت به فعالیت خود در خصوص نجات جزیره آشوراده ادامه می‌دهد و بعد از این اقدام، امیدوار هستیم که بتوانیم سایر مشکلات زیست محیطی کشور را برطرف کنیم.
وی خاطرنشان کرد: امیدوار بودیم که با آمدن دولت تدبیر و امید خانه دل دوستداران محیط زیست روشن شود؛ اما تمام تلاش ما به اینجا رسید که چنین تفاهم نامه ای امضا شود! این موضوع واقعا مایه دلسردی است و ما در زمینه محیط زیست به اینگونه ناملایمات و سختی ها عادت کرده ایم.
*ما برای نسل های بعدی چیزی باقی نگذاشتیم


در ادامه‌ مراسم؛ دکتر رضوی رئیس هیات مدیره سازمان مردم نهاد آشوراده و یکی از پیشکسوتان محیط زیست در خصوص این جزیره گفت: امیدوارم که خانم ابتکار پیام ما را درک کنند و این درسی می‌شود برای مردمان آینده و برای نسل‌های بعد از ما.
وی اظهار داشت: ما فکر می‌کردیم که در دولت جدید چنین اتفاقاتی رخ نمی‌دهد اما متأسفانه دو سد جدید دیگر هم که باعث از بین رفتن تالاب‌ها می شود افتتاح شد و اگر سکوت کنیم و یک زیستگاه از بین برود، در پی آن زیستگاه‌های دیگر هم نابود خواهد شد و این یک داستان ملی است.
وی با بیان اینکه متاسفانه در این کشور هنوز بلد نیستیم با هم کار کنیم اما این درسی برای آینده گان می شود در ادامه افزود: باید ببینیم برای جوانان و چهار و پنج  نسل آینده چه داریم که باقی بگذاریم؟ دیگران کاشتند و ما خوردیم؛ ما می کاریم و دیگران بخورند. اما به راستی ما برای دیگران چه کاشتیم؟ هیچ. همیشه نگران این هستم که ما برای آینده و آینده گان چه می کاریم و چه داریم که باقی بگذاریم؟
*در نظر گرفتن آشوراده برای گردشگری از ابتدا اشتباه بود
دکتر حسین آخانی استاد دانشگاه تهران و عضو ستاد مرکزی ستاد مردمی نجات آشوراده در خصوص این اتفاق گفت: اگر شما اندکی به نجات آشوراده با آمدن دکتر ابتکار امید داشتید من از ابتدای کار و قبل از آمدن ایشان امیدی به پیشرفت امور مربوط به محیط زیست کشور نداشتم.
وی تصریح کرد: مسئله اصلی ما از بین رفتن آشوراده نیست؛ بلکه مشکلات بسیار بزرگ‌تر و پیچیده‌تری در این کشور وجود دارد.
استاد دانشگاه تهران تلاش این ستاد برای نجات آشوراده را قابل تحسین دانست و در حالی که "طبیعت گردی در آشوراده را یک بهانه می داند" در ادامه خاطرنشان کرد: اعتقادم بر این است که در این منطقه طبیعت گردی صورت نمی گیرد. ما طی سال های اخیر مصیبت بزرگی در جنگل های "لوه" داشتیم و آقایان تمام علوفه پارک گلستان را فروختند. سال 74 آتش سوزی بزرگی در پارک گلستان روی داد و در سال 80 و 81 در پارک ملی گلستان سیل روی داد و به جای رسیدگی به این پدیده استانداری وقت بعد از سیل 15 کیلومتر از این پارک را نابود و درخت ها را قطع کرد.  اول به بهانه سیل جنگل ها را تراشیدند و بعد از آن راهسازی آمد و در وسط پارک ملی اتوبان ساختند و جاده کشیدند و بدینوسیله برای حیات وحش خطرآفرین شدند. در آن زمان 5 قلاده پلنگ در این جاده ها از بین رفت که این موارد همگی نتیجه همان طرز تفکر است.
دکتر آخانی گفت: مدتی قرار بود که واحد پتروشیمی در پارک ملی گلستان راه اندازی شود. آن زمان برای دکتر جوادی رئیس وقت سازمان حفاظت از محیط زیست نامه ای نوشتم که خیلی هم سر و صدا کرد. در جلسه ای او گفت به علت اینکه سهام فروخته شده است نمی توان از ساخت پتروشیمی صرف نظرکرد. قبل از جلسه به من خیلی توهین شد و رئیس پتروشیمی و چند نفر دیگر با من بدرفتاری کردند و در نهایت ساخت واحد پتروشیمی چند کیلومتر دورتر از محل قبلی تعیین و بدین شکل تالاب حفظ شد.
وی در ادامه افزود: هرچند که ما نباید فشارهایی که بر سر جریان آشوراده به خانم ابتکار وارد می‌شود را فراموش کنیم.
استاد دانشگاه تهران بر این عقیده است که در نظر گرفتن آشوراده برای گردشگری از ابتدا اشتباه بوده و با معیارهای علمی هماهنگی ندارد. در واقع اینکه برای تنها جزیره مازندران برنامه گردشگری تهیه کرده اند غلط است.
وی با اشاره به اهمیت این منطقه از لحاظ وجود گونه‌ها و پرنده‌های مهاجر در آن در خصوص دلایل این ایده می گوید: آشوراده جزیره کوچکی است و تغییرات سطح آب دریای خزر و لزوم داشتن یک منطقه بکر برای تحقیقات از جمله دلایل علمی و قانونی برای اهمیت این جزیره است. دیگر اینکه  گونه های مهاجر زیادی به این منطقه می آید و در واقع منطقه مستعد ورود گونه های مهاجر است و اگر پای انسان به آنجا برسد تنوع زیستی بهم می ریزد.
دکتر آخانی خاطرنشان کرد: حتی قطعه قطعه شدن زمین های منطقه هم آسیب های زیادی به آن می زند. به عبارتی دیگر تبدیل شدن زمین به قطعات و ریز شدن آن منجر به از بین رفتن زیستگاه قابل استفاده برای پرندگان داخل جنگل می شود و تعداد آنها را نصف می کند. حالا دیگر موضوع ساخت هتل و جت اسکی و ... بماند که چقدر و چگونه به محیط زیست صدمه می زند و طبیعت آنجا مجبور است همیشه با یک تنش برخورد داشته باشد.
وی با بیان اینکه گفته می شود فشار سنگینی از لحاظ واگذاری قسمتی از آشوراده بر دکتر ابتکار و حتی رئیس جمهوری وارد است می گوید: مردم باید حامی ما باشند و بخواهند که این جزیره حفظ شود. این منطقه نباید جزء استان گلستان باشد؛ چون گلستانی ها آن را از بین خواهند برد.
استاد دانشگاه تهران معتقد است: مشکل اصلی ما این است که مسئولان استان بلد نیستند راهنمایی کنند. در حالی که آنها می توانند پروژه های گردشگری خیلی خوبی را در این استان پیاده کنند اما نباید فراموش شود که ما در ایران با گردشگری نمی توانیم از وابستگی به نفت بکاهیم. مثلا در کشوری مثل لبنان که تنها منبع درآمدش توریست است در مناطق گردشگری به گونه ای برنامه ریزی شده است که حتی الکتریسیته در آن وجود ندارد و همه چیز برای حفاظت از محیط زیست مهیا است. 

02به گفته وی مشکل ما فقط آشوراده نیست؛ دریاچه ارومیه هم توسط انسان ها نابود شده و دوره های خشکسالی های طبیعی است.
دکتر آخانی در ادامه به صحبت های دکتر کلانتری دبیر ستاد احیای دریاچه ارومیه  اشاره کرد که می گوید "این کشور را به همراه نسل خودمان خواهیم کشت" و "ما امانتدار بسیار بدی برای تمدن 7 هزار ساله بودیم".
استاد دانشگاه تهران با اشاره به اینکه دولت ها عوض می شوند اما هیچ اتفاق مثبتی نمی افتد افزود: علت این است که لایه های میانی تصمیم گیری عوض نمی شوند.
وی در پایان با بیان اینکه "اگر نمی توانید ایران را گلستان کنید؛ گلستان را ایران نکنید" گفت: ما  همان قشری هستیم که به این درجات رسیده ایم و 14 سال است که می جنگیم و جدل می کنیم. در حالی که  مشکلات فرهنگی عمیقی داریم؛ اما بهترین راهکار به جای جدل با مسئولان، توجه به آموزش و ترویج فرهنگ است.
*تمام بدبختی های بشر از ندانستن است
دکتر پریچهر شاهسوند استاد دانشگاه و دبیر حقوقی و اجتماعی ستاد مردمی نجات آشوراده  در این خصوص گفت: دو ماه و اندی از تشکیل این ستاد می گذرد؛ اما  موضوع قابل توجه اینکه آشوراده سیاسی و جناحی نیست؛ بلکه اگر هر کس وجدان بیدار داشته باشد موقعیت آشوراده را به خوبی درک می کند.
دبیر حقوقی و اجتماعی ستاد مردمی نجات آشوراده  تاکید کرد: به طور حتم این کار مسئولان برخلاف قوانین است و می توان از آن به دادگاه یا هر جای دیگری شکایت کرد. من زمانی که دکتر ابتکار مجددا به این سمت منصوب شدند؛ به او گفتم کار دشواری پیش رو دارید و کارتل های اقتصادی روبه روی شما قرار دارند. پس بیایید واقع بینانه عمل کنیم. متاسفانه تا زمانی که جمع گرا فکر نکنیم فردگرا عمل خواهیم کرد.
به گفته وی یکی از مهمترین مشکلات فعلی کشور این است که هیچ کس سر جای خودش قرار ندارد. دکتر ابتکار هم رشته تحصیلی اش این نیست و زمانی که افراد را خیلی بزرگ می کنیم باعث می شود نتوانیم مقابل آنها قرار بگیریم.
وی با اشاره به اینکه نباید رفتار چاپلوس مآبانه داشته باشیم خاطرنشان کرد: دریاچه ارومیه، بزرگراه جنگل پارک ملی گلستان، آشوراده، ساخت این همه سد و ... همگی در زمان تصدی دکتر ابتکار از بین رفت که این موضوع نشاندهنده آن است که وی در این خصوص شایستگی لازم را ندارد.
به عقیده وی بزرگترین دانشکده منابع طبیعی کشور در گلستان است و بوته خربزه جلوی سیل را نمی گیرد.
*گلستان؛ ایران کوچک
مهندس جورابچیان مدیرکل اسبق محیط زیست استان گلستان و کارشناس ارشد محیط زیست هم در ادامه این همایش گفت: گلستان را به عنوان یک ایران کوچک می دانستیم. این استان آنقدر ارزش و تنوع زیست محیطی دارد و به خصوص شبه جزیره میانکاله و جزیره آشوراده به خاطر گونه های خاصی که دارد مورد توجه همگان قرار گرفته است.
مهندس جورابچیان با بیان اینکه گفته می شود جزیره آشوراده جای شغال و مار است می گوید: با این حال آشوراده چگونه می تواند برای گردشگران جاذبه داشته باشد؟ در این صورت برای جذب گردشگر نیاز به تهیه امکانات است که آن هم به منزله خراب کردن محیط زیست آنجا خواهد بود.
وی معتقد است: دنیا نشان داده کشورهای مترقی که توانسته اند حیات وحش و طبیعت خود را حفظ کنند به وسیله همین NGO ها بوده است. سال 80 رسما پروژه حفاظت از یوزپلنگ ها مطرح شد اما آن زمان تعداد  NGO ها زیاد نبود و تعداد اندک انجمنی هم که وجود داشت کمک کردند که یکی از عوامل موفقیت در این خصوص توسط همین NGO ها صورت گرفت.
کارشناس ارشد محیط زیست در پایان با اشاره به اینکه ارزش های آشوراده بر کسی پوشیده نیست؛ گفت: نباید فراموش کرد که اگر کسی برای ساخت و ساز وارد این شبه جزیره شود؛ فقط به 10 درصد اکتفا نمی کند. اگر کلنگ به زمین زده شود دیگر کسی نمی تواند مانع پیشروی آنها شود و همه این شبه جزیره به ویلاسازی تبدیل خواهد شد.
*جنگ آشوراده؛ جنگ بین قلب و تقلب است

03
دکتر مهرداد میرسنجری مدیر کمیته محیط زیست ستاد مردمی نجات آشوراده نیز در این خصوص گفت: در این مدت کوتاه که این ستاد تشکیل شده است درس های زیادی از حاضران گرفتم. جنگ حاضران برای حفظ آشوراده؛ جنگ بین قلب و تقلب است؛ قلب کسانی که سرمایه، وقت و انرژی خود را برای تنها جزیره ایرانی دریای خزر در برابر تقلب افرادی که به روش های قانونی و غیر قانونی دست دراز کرده اند  که برای جیب خود و اقوامشان این جزیره را تصاحب کنند.
وی با اشاره به 130 تشکل مردم نهاد علمی که در این مسیر بزرگ  قدم گذاشته اند گفت: متاسفانه در تالاب ها و در تمام  مناطق محیط زیستی به مسائل تخصصی و فنی کمتر توجه می شود. مقوله سدسازی یکی از عوامل از بین رفتن تالاب هاست و تاثیرات منفی زیادی بر تالاب ها و رودخانه های کشور گذاشته است.
به گفته وی افراد سودجو و خودخواه می خواهند این جزیره که متعلق به 80 میلیون ایرانی است را در اختیار یک خانواده به نام "م.ی" قرار دهند.  وی می گوید: از آستارا تا خلیج حسین قلی اکثر سواحل در اختیار هتل ها، رستوران ها، بانکها، مراکز دولتی، فروشگاهها، سازمان ها و ... قرار گرفته است بجز شبه جزیره میانکاله که دست نخورده باقی مانده است. حال آقایان می خواهند   برای بهره برداری شخصی خود و اینکه در سال فقط چند روز از آن استفاده کنند بلایی که بر سر 99 درصد کرانه های مازندران آورده اند را بر سر این شبه جزیره هم بیاورند.
*ما از طبیعت هستیم و طبیعت از ماست
در ادامه این مراسم با پخش کلیپی از دکتر مه لقا ملاح که از او به عنوان مادر زمین یاد شد در خصوص وضعیت محیط زیست و منابع طبیعی ایران مطالبی مطرح شد.
دکتر ملاح که 98 ساله است و به خاطر کهولت سن نتوانست در این همایش حضور داشته باشد در این خصوص می گوید: طبیعت ایران نباید دست خورده شود. ما از طبیعت هستیم و طبیعت از ماست. اما متاسفانه محیط زیست را برای سرمایه گذاران به بازار تبدیل می کنند؛ در حالی که این طبیعت زیستگاه پرندگان و گونه های نادر و کمیاب است.
*آشوراده خط مقدم واگذاری های بعدی است
مسعود مولانا دبیر شبکه سمن های محیط زیستی مازندران نیز در ادامه این همایش با بیان اینکه آشوراده خط مقدم واگذاری های بعدی است گفت: اگر اینجا موفق شوند، بدون تردید در بسیاری از مناطق حفاظت شده دیگر نیز این کار را ادامه می دهند.
وی آشوراده را خط قرمز دانست و اظهار داشت: در این نقطه و در این خاکریز باید با تمام قوا ایستادگی کنیم. با صلابت، متانت، همبستگی گسترده ملی و با شبکه سازی تا پایان کار می مانیم و نمی گذاریم این خط مقدم فرو ریزد. نمونه موفق چنین کاری را انجمن دوستداران دماوند کوه انجام داد و توانست تمامی معادن بالای 2000متر در این منطقه را پلمپ کند.
به گفته وی مهم آگاهی رسانی است. مسئولان مربوطه همه مضرات این کار را می دانند اما باز هم به کار خود ادامه می دهند. در نتیجه مهمترین راه و پاسخ به این دانستن ها و عمل نکردن ها حضور پررنگ  NGO هاست تا تکانی ایجاد و رخدادی خلق کنند. ما کارمان تفسیر رخدادها و پدیده ها نیست ما باید گفتمان خود را داشته باشیم و معنا خلق کنیم.
* دوچرخه سواری از تهران تا آشوراده
رویا لقمانیان بانوی 52 ساله ایرانگرد و جهانگرد ایرانی که در سال های اخیر با پای پیاده و با شعار صلح و وحدت به شهرها، استان های ایران و بسیاری از کشورهای جهان سفر کرده است، سوم  بهمن ماه جاری با هدف حمایت از ستاد مردمی نجات آشوراده با دوچرخه تهران را به مقصد آشوراده ترک کرد. وی با سفر به شهرهای شمالی اقدام به جمع آوری اثر انگشت کودکان مهدکودک بهاران ساری و امضای کسبه، بازاریان و اهالی بندر ترکمن در مخالفت با واگذاری آشوراده کرد.
لقمانیان در این مسیر از مظلومیت آشوراده و محیط زیست سخن گفته و ابراز امیدواری کرده است که با اتحاد یکدیگر بتوان ایران و به خصوص آشوراده را حفظ کرد.
وی در این خصوص می گوید: به کل ایران سفر کرده ام و در سفرهایم از حفظ محیط زیست، کودکان بی سرپرست، صلح، حمایت از پلنگ مازندران، مسایل زیست محیطی و آلودگی هوا  و ... پیام هایی را منتقل کرده ام و اخیرا هم برای نجات آشوراده با دوچرخه به گرگان رفتم و تمام مسیر را رکاب زدم؛ اگرچه در آنجا با من بدرفتاری و توهین شد اما این موضوع باعث ناامیدی من در طول مسیر نشد و در این مسیر امضاهایی را برای حمایت از آشوراده جمع کردم.
*واگذاری آشوراده شروع یک دومینوست
آرش خیراندیش  یکی دیگر از حاضران این همایش واگذاری آشوراده را شروع دومینویی دانست و گفت: اگر در ابتدای راه مانع این کار شویم تا آخر هم خواهیم رفت.
وی چاپلوس پروری را بدترین کار دانست و افزود: در میان فعالان محیط زیست اتفاقی که می افتد وابستگی است؛ در حالی که فعال محیط زیست باید مستقل و قدرت تحلیل و تفکر داشته باشد. از بین بردن هوش زیست محیطی و شم افراد در این زمینه مشکلات متعددی را به وجود می آورد. در مواردی که انتخاب سره از ناسره سخت است؛ افراد به جای تفکر به فرد نگاه می کنند که چه می گوید و چه کار می کند؟
*کل ایران در معرض خطر قرار دارد
نراقی یکی دیگر از دوستداران طبیعت در این خصوص معتقد است: کل ایران در معرض خطر است و آشوراده جزیی از آن است. اگر قرار است سرمایه گذاری صورت بگیرد باید به گونه ای برنامه ریزی شود که به بهبود این مناطق توجه شود. گفته می شود آشوراده حفظ کردنی است نه فروختنی؛ پس چرا برای حفظ آن تلاش نمی کنیم؟
*آشوراده به نقطه جوش رسیده است
ظفرنژاد یکی دیگر از فعالان این انجمن هم با بیان اینکه در خصوص آشوراده همه الان به نقطه جوش رسیده ایم می گوید: آشوراده نقطه جوش است. بساز و بفروش ها چه بر سر کشور ما نیاورده اند؟ ما داریم یک الگوی زنگ زده مخرب را ادامه می دهیم. از رودخانه ها دیگر چیزی نمانده است. سدسازان منافعشان از طریق سدسازی و بساز و بفروشان از طریق ویلاسازی و برج سازی تامین می شود.
وی با تاکید بر اینکه بساز و بفروش ها حتی حاضرند تکه ای از کشور را هم بفروشند گفت:
بساز و بفروش ها همه تالاب ها را از بین برده اند، جنگل ها را نابود کرده اند. آنها به فکر هیچ چیز نیستند.
وی با بیان اینکه آشوراده نقطه جوش است و ما تا آخر پای آن می ایستیم در ادامه اظهار امیدواری کرد ستاد مردمی نجات آشوراده به ستاد نجات محیط زیست ایران تبدیل شود.
*آقایان از این جزیره دور افتاده دست بردارید
بابک توتونچی دبیر ستاد مردمی نجات آشوراده نیز در این خصوص گفت: ما حتی جایگزینی برای ساخت هتل به جای جزیره آشوراده پیشنهاد کردیم و به آقایان گفتیم از این جزیره دور افتاده آشوراده دست بردارید؛ اما آنها گفتند اینجا سرمایه دار دارد. مناطق حفاظت شده جزء جاهایی است که دولت باید از هزینه های سرریز برای حفاظت از آنجا هزینه کند. در واقع دولت موظف است نسبت به مردم و نسل های آینده و اکولوژیک هزینه کند.
به گفته وی طبیعت هوشمند و قانونمند است و بزرگترین لطفی که به طبیعت می کنیم این است که اجازه بدهیم به طور طبیعی راه خود را ادامه دهد. اما اینکه بخواهیم با رویه های منقرضی بساز و بفروش ها مملکت را اداره کنیم؛ نمی شود.
دبیر ستاد مردمی نجات آشوراده می گوید: هامون خشکیده از بی آبی نیست؛ بلکه خشکیده از سوءمدیریت است. دریاچه ارومیه خشکسالی ندارد. طوفان نمکی که بلند می شود از حد فاصل ژست های محیط زیستی مدیران ما بلند می شود و از قسم های دروغین مدیران که می خورند و به فراموشی سپرده می شود بلند می شود.
توتونچی در ادامه افزود: محیط زیست ما از مدیرانی ضربه می خورد که کار خود را به خوبی انجام نمی دهند. محیط زیست شکننده است؛ آخرین و ضربه زننده ترین جا  آشوراده است.
وی تاکید کرد: اینکه دکتر ابتکار می گوید تحت فشار این کار را می کند؛ نمی تواند بگذارد برود. تحت فشار کار کردن اعتبار آدم را به خطر می اندازد؛ این حرکت ما کمکی برای بهتر عمل کردن سازمان محیط زیست است. لطفا مسئولان بگویند فشار از بالا  برای واگذاری آشوراده از کجاست؟
توتونچی در پایان گفت: کسی به دلسوزی های حامیان محیط زیست توجه نمی کند؛ امیدواریم سازمان حفاظت از محیط زیست به عنوان امانتدار نسل های بعدی کمی به خود بیاید. اگرچه احداث ساختمان سازمان حفاظت از محیط زیست در پارک پردیسان به محیط زیست و اکوسیستم این منطقه خیلی ضربه و صدمه زده است که خود جای سوال است.
در پایان این مراسم از رویا لقمانیان سفیر صلح ستاد مردمی نجات آشوراده با اهدای لوحی تقدیر بعمل آمد.

اضافه کردن نظر


حالت های رنگی